واژه ها در زبان بختیاری
نشانه های آوا نگاری (فهرست 15 ت )
تیکه :tika - لقمه – تکه – قسمت – مقداری
تیکه حرام : tika-harom - لقمه حرام
تیکه زیادی ورداشتن : tika-ziyzdi - لقمه زیادی – کاری یا چیزی که از شان کسی بیشتر باشد
تیکه زیدن : tika-ziyden - لقمه برداشتن
تیکه نکه : tika-noka - خرده ریز – پاره پوره – تکه تکه
تیگ : tig - پیشانی – کاربردآن:تیگ به تیگ ،درمقابل تیگ به تیگ افتو: روبروی آفتاب – تیگ نوشت : سرنوشت – تیگ نویس : نویسنده سرنوشت(خدا)- سرنوشت
تیل : til – توله جوجه (تیله) – تیل بنگشت : جوجه گنجشک – تیل پمبه یی :جوجه دنبال جوجه ها کنایه از لاغرونحیف
تیل تر : til-e-tar - بسیارجوان
تیل کردن : til-karden - توله کردن – جوجه درآوردن
تیله زن : til-zan - زن کم سن وسال
تیله گژدین : til- gazhdin - بچه عقرب – تیله عقرب – پروریدن – دشمن را
پروریدن
تیم : tim - بته چندروزه گیاهان که بخواهند نشا کنند – تولکی – اصل ونسب-کاربرد آن تمی خوو داشتن :اصل ونسب داشتن
تیمارکردن : timar-kardan - رسیدگی کردن – نگهداری کردن – مرتب کردن وآراستن
تیّ مشکی : ti-moshki - چشم موشی – چشم کوچک – آنکه چشمان ریزی دارد
تیمه ناهادن : tima-nahaden - کاشتن نشاء –دسته گل به آب دادن – کاربد کردن- روسیاه شدن
تینا : teyna - تنها (تّینا)
تین تین : teyn-teyn - پایان هرچیز مثل آرد یا برنج که با تکان دادن ظرف خارج می شود. تین تین آرد: ته مانده آرد- پایان آرد
تیمیل : taymil - تکمیل
تینگر : tingor - سنگ کوچک که بتوان با انگشتان از زمین برداشت وپرتاب کرد
تینگر تینگر کردن : tongor-tingor-kerdan - پرتاب کردن سنگ – کنایه از به دنبال بهانه گشتن(سُک سُک کردن)
تینگر وندن : tingor-vanden - سنگ انداختن – اذیت کردن
تینگری : tingori - ریگ – سنگ کوچکتر از تینگر
تی نه پاک : te- na- pak - چشم ناپاک – بدنظر
تینیدن : teyniden - (توی نیدن) – چکاندن
تینیدن : teyniden - تنیدن – بافتن – نقشه کشیدن
تینیدن : teyniden - تکان دادن – (درخت ، گونی )
تینیده : teynide - بافته شده – تکان داده شده (تکیده شدن)
تی ور بریدن : te-var-boriden - چشم برداشتن – غفلت کردن
تی ور داشتن : te-var- dashten - چشم برداشتن – منصرف شدن- غفلت کردن
تیه : tiya - چشم – تیه کال: چشم سیاه – تی کال : کال
تیه : tiyah - صورت تعجب
تی یر : tiyar - نمکدان، توبره ویژه نمک – کاربرد:سکو که گاپا ناها به تی یر ورستادی ؟
حالا گاو پای بر نمکدان گذاشت برخاستی ؟ کنایه علاج واقعه را قبل ازوقوع باید کرد.
برگزیده ازکتاب واژه نامه زبان بختیاری تالیف : آقای ظهراب مددی
منابع :